Het leven en de werken

jan-dejong.nl

THUIS  |  ESSAYS  |  500 WOORDEN  |  COLUMNS  |  RECENSIES LTM  | JAN DE JONG OP CUBRA.NL  |  FOTO'S 


Mooie Keetje uit Oosterhout,

'Het Noordbrabantsche meisje'

(Hildebrand: Camera Obscura)

afbeelding: Cubra


 

In de school des levens  |

19 mei 2012

 

 

Ze komen er maar niet uit in Oosterhout en Geertruidenberg. Wat moeten ze in hemelsnaam met al die spijbelende kinderen? De paniek in beide dorpen leert dat het om een heus probleem gaat. Een plaag. Winkels, friettenten en parken worden overvallen en kaalgevreten door zwermen pubers die op dat moment eigenlijk hun rijtjes met naamvallen zouden moeten opdreunen. Terwijl de strenge leraar Duits (wat een pleonasme is) met de aanwijsstok het ritme aangeeft. Duitse naamvallen zijn kennelijk bedacht om op te marcheren. Wat is er toch met de taal van Schiller en Heine gebeurd?

Dat al die bestuurders en ambtenaren zich zo’n zorgen maken, komt omdat ze zelf vroeger nooit gespijbeld hebben. Anders zouden ze wel beter weten.

Want het is voor een gezonde en evenwichtige ontwikkeling van leerplichtige jongens (van spijbelende meisjes heb ik geen verstand) nodig dat zij zich zo nu en dan eens aan de regels onttrekken. Dat zij op een mooie dag de school de school laten en de wereld intrekken om nu eens écht iets te leren. Want, zo vragen deze jongens zich af, hoe kunnen wij ons op een maatschappelijk bestaan voorbereiden, als we ons de hele tijd laten opsluiten? Zo leren wij de wereld niet kennen!

En daar hebben die jongens gelijk in.

Ik heb zelf in mijn jongensjaren best veel opgestoken over maatschappijleer, poëzie, geschiedenis, muziek en filosofie. Maar toch vooral met een blikje fris en een puddingbroodje in het gras langs het kanaal. Urenlang debatteerden wij daar over de zaken des levens.

Ondertussen blokten onze minder begaafde collega’s op wis- en natuurkunde, zodat zij later een mooie bètastudie kon gaan doen – en ze nu alweer dertig jaar lang inspiratie putten uit een al even mooie, maar doodsaaie bètabaan.

Nee dan wij.

Wij gingen gedichten schrijven en muziek maken, beelden hakken en oudheden opgraven. Allemaal dingen waar geen droog brood mee te verdienen valt. En die alleen al om die reden de moeite waard zijn. Natuurlijk zijn economie, geneeskunde en motorvoertuigentechniek nuttige zaken. Het zijn handige dingen om het leven een beetje comfortabel door te komen. Maar het zijn geen dingen om voor te leven. Leven doe je voor schoonheid en passie, voor kunst en muziek.

Langzamerhand zie je een soort tweedeling in de maatschappij ontstaan. Je hebt mensen die weten hoe je moet leven en mensen die dat leven mogelijk maken. Die laatsten hebben vroeger goed opgelet op school. Die eersten, dat zijn de spijbelaars.

Misschien is dit het moment voor mij om eens voor één keer iets nuttigs te doen. Geheel belangeloos en toch in ieders belang. Een gratis advies aan alle school- en dorpsbestuurders uit Oosterhout en Geertruidenberg: Maak nieuw spijbelbeleid. Geef de leerplichtambtenaar een korte omscholingscursus van één uur. Stuur hem naar de scholen, en laat hem nauwlettend registreren welke kindertjes nog nooit gespijbeld hebben. En laat hem vervolgens al die stoelklevers onmiddellijk de straat op jagen. Desnoods met geweld. Dat zal ze leren.