Het leven en de werken

jan-dejong.nl

THUIS  |  ESSAYS  |  500 WOORDEN  |  COLUMNS  |  RECENSIES LTM  | JAN DE JONG OP CUBRA.NL  |  FOTO'S 


Mooie Keetje uit Oosterhout,

'Het Noordbrabantsche meisje'

(Hildebrand: Camera Obscura)

afbeelding: Cubra


 

Denken of tanken  |

6 augustus 2011

 

Die Ierse crisis is echt iets van de laatste jaren. Ik ben nog van de tijd dat Ierland een lichtend voorbeeld was. Toen in de jaren zeventig de eerste Europese alcoholwetgeving werd ingevoerd, bijvoorbeeld. In alle landen mocht een automobilist vanaf dat moment niet meer dan 0,5 promille alcohol in zijn bloed hebben. Behalve in Ierland. Daar werd de bovengrens vastgesteld op 1,5 promille, drie keer zo veel als in de rest van Europa. De reden was eerder pragmatisch dan idealistisch: bij 0,5 promille zouden zelfs de dokter en de pastoor geen auto meer mogen rijden – aldus de officiële memorie van toelichting.

Die hele wetgeving was indertijd trouwens nogal een gebeurtenis. Van de ene dag op de andere moesten we leren rekenen. Niemand wist precies hoeveel je moest drinken om exact op de wettelijke norm uit te komen. Méér mocht immers niet en minder, ja dat was toch ook een beetje zonde. Nee, dan was het leven van vóór de wet een stuk overzichtelijker. Naarmate je meer dronk, ging het lopen moeizamer en bood het gebruik van de auto duidelijk voordelen. Alleen al het feit dat zo’n ding vier wielen had, waar door je niet kon omvallen!

Ik was er in die tijd getuige van hoe twee agenten een beschonken dorpeling hielpen omdat hij het portier van zijn auto niet meer open kon krijgen. Te dronken. Na een politionele vermaning om toch vooral voorzichtig aan te doen, koos de dronkaard vrolijk het gemotoriseerde pad. Goed, dat gebeurde in Oostenrijk waar wij in een overmoedige bui de skisport beoefenden, maar toch.

Maar de tijden zijn veranderd. De wetten zijn strenger, de straffen zwaarder en het drankmisbruik groter dan ooit. Kinderen komen tegenwoordig al lallend thuis van de peuterspeelzaal, als ik de alarmerende berichten mag geloven. Voor Gilze-Rijen was dat reden om zich aan te sluiten bij een project dat ‘Think before you drink’ heet. Wat natuurlijk een heel verkeerde naam is. Letterlijk staat er dat je eerst iets moet denken (‘Ik zou wel een biertje lusten’ bijvoorbeeld) en dat je daarna pas mag tanken. Ad fundum. Of voor de minder klassiek geschoolden: Eins, zwei, drei, saufen’, wat feitelijk hetzelfde betekent.

Ik vermoed evenwel (ja, het is echt niet meer dan een vaag vermoeden) dat die actie bedoeld is om het drinken juist tégen te gaan. In welk geval het me niet onverstandig lijkt om allereerst het denken te ontmoedigen. Wie niet denkt, kan ook niet op verkeerde gedachten komen, is mijn stellige overtuiging. De slagzin zou dan kunnen luiden: ‘Don’t think, don’t drink’. Of nee, daarmee breng je jongeren nu juist weer op verkeerde ideeën. Het moet nog eenvoudiger: ‘Don’t think’. Da’s genoeg. Bijkomend voordeel is dat het motto naadloos aansluit bij de actuele belevingswereld van de gemiddelde Nederlander. Én dat je het voor nog minstens dertig andere acties kunt gebruiken.